مقالات

امیر مسعودی و اشاره به عواملی که زحمات کنکوری ها را هدر میدهد قسمت (3)

امیر مسعودی و اشاره به عواملی که زحمات کنکوری ها را هدر میدهد قسمت (3)

شما در جایی نسبت به کتابهای کنکوری که بصورت میکروطبقه بندی شده هستند، انتقاداتی وارد کرده بودید آیا ممکن است چنین کتابهایی نیز باعث بروز پدیده قفل شدن حافظه شوند؟

بله متأسفانه کتابهای میکروطبقه بندی شده به دلیل ساختار اشتباهی که از نظر روانشناسی مطالعه و یادگیری در پیش گرفته اند حسابی مورد توجه طراحان کنکور هستند و بخوبی ابتکار عمل را به دست آنها داده اند. این کتابها مسیر شبکیه چشم به عنوان یک حافظه کوتاه مدت تا نیمکره راست مغز به عنوان حافظه دراز مدت را دچار اختلال می کنند. این یک پدیده خطرناک برای حافظه است. بگونه ای که ظاهرا اطلاعات درسی بصورت کاملا منظم و میکرو ، طبقه بندی شده اند اما وقتی دانش آموز در آزمونهایی که حالت جامع یا ترکیبی دارد می خواهد به تستها پاسخ دهد یک وقفه طولانی و بی نظمی شوکه کننده رخ می دهد، بگونه ای که حافظه کوتاه مدت او قادر نیست تا راه حل مورد نظر برای پاسخ گویی به آن تست ها را از میان آنهمه اطلاعاتی که بصورت میکرو طبقه بندی هستند استخراج کند و یا سرعت فرد برای رسیدن به راه حل سؤالات به شدت کاهش می یابد و در نتیجه او زمان کافی برای به پایان رساندن آزمون را ندارد و اغلب تستها دست نخورده باقی می مانند.

به همین دلیل اغلب از دانش آموزان می شنوید که در درس های عمومی و اختصاصی بصورت مبحثی خیلی خوب تست می زنند اما در آزمون های جامع یا ترکیبی که شامل مباحث مختلف است یا وقت کم می آورند یا نتیجه اصلا در حد انتظار نیست.

البته این دلیل بر عدم استفاده از کتابهای میکروطبقه بندی نیست بلکه باید به دانش آموزان یاد داد که چگونه از این نوع کتابها استفاده کنند تا به مشکلات قفل شدن حافظه دچار نشوند.

همچنین دبیرانی که در تدریس خود از فرمول ها و نکات تستی فراوان استفاده می کنند نیز ناخواسته در قفل شدن حافظه دانش آموزان خود نقش دارند. بخصوص فیلم های آموزشی کنکور که با تکنیک روش سازی نه تنها باعث قفل شدن حافظه فرد در سر جلسه کنکور می شوند بلکه مشکل دیگری را نیز برای حافظه فرد بوجود می آورند و آن پیش داوری حافظه است.

پیش داوری حافظه؟!

بله این هم یکی دیگر از مشکلات حافظه است. پیش داوری حافظه یعنی حافظه شما بر اساس تجربه ای که از حل تستهای قبلی کنکور بدست آورده است ناخواسته آنها را با تست های جدید تعمیم داده و شبیه سازی می کند و اینکار خطرناک باعث می شود تا اطلاعات و راه حلهای ثبت شده در حافظه ما به آن صورتی که دوست داریم، یادآوری شوند نه آنگونه که واقعا بوده است. این مشکل اغلب زمانی رخ می دهد که طراح کنکور سراسری تستی را که در آزمون های قبلی داده و مدتی قبل توسط یک دبیر در کلاس ها یا دی وی دی های کنکور حل شده است را با کمی تغییر دستکاری کرده باشد اما دانش آموز متوجه آن تغییر ظریف نمی شود و با همان شیوه ای که در فیلم های آموزشی آموخته است اقدام به حل تست می کند و حتی ممکن است به پاسخ هم برسد اما پاسخ غلط .
این همان اتفاقی است که در آزمون های سراسری ۹۴ ، ۹۵ و ۹۶ در دروس عمومی و اختصاصی دو رشته تجربی و ریاضی بوضوح قابل مشاهده بود.
البته تستهایی که با این تاکتیک طراحی می شوند یک خطر دیگر نیز برای دانش آموزانی که از فیلم های آموزشی کنکور یا کلاس های نکته و تست استفاده کرده اند دارد و آن اینکه در بسیاری از مواقع دانش آموز به پاسخی می رسد که در گزینه ها نیست و این شوک روحی بدی به فرد وارد می کند زیرا هم به پاسخ صحیح نرسیده است و هم زمانی را که به حل آن تست اختصاص داده بدون کسب هیچ نتیجه مثبتی از بین برده است و اگر چندین مرتبه با چنین تستهایی مواجه شود خودتان تصور کنید که چه اتفاقی خواهد افتاد!

اثرات قفل شدن حافظه چیست؟

تأثیر اولیه و مستقیم آن، از دست رفتن زمان به دلیل مکث زیاد دانش آموز روی تستهایی است که از این تاکتیک در طراحی آنها استفاده شده است. اثر بعدی؛کاهش شدید اعتماد به نفس فرد در سر جلسه آزمون است، زیرا این مشکل باعث می شود تا همه ی محاسبات دانش آموز برای کسب رتبه ی برتر بهم بخورد. او تا قبل از ورود به سر جلسه تصور می کرده که قادر است تا با کسب درصدهای بالا به هدف خود برسد اما ناگهان با تستهایی برخورده است که توانایی های او را به شدت زیر سؤال برده اند و شانس موفقیت چنین دانش آموزی در کسب رتبه های برتر را تقریبا به صفر رسانده اند.

راهکارهای حل مشکل قفل شدن حافظه چیست؟

این فارغ التحصیل دانشگاه استنفورد در پاسخ می گوید: این یک امر بدیهی است که برای موفقیت در آزمونی که روانشناسان و طراحان حرفه ای سازمان سنجش در طراحی آن نقش دارند و ناخواسته استرس شدیدی در آن حاکم بوده و سرعت عمل در یادآوری مطالب و رسیدن به پاسخ صحیح به شدت تعیین کننده است، می بایست سبک زندگی غلط و شیوه های سنتی مطالعه را کنار گذاشت و با آموزش مهارت های صحیح مطالعه ، یادگیری و تست زنی در کنار بهبود عملکرد حافظه بتوان با سرعتی بسیار بالا به مطالعه و یادگیری مطالب و پاسخگویی به پرسش های چهارگزینه ای پرداخت.

اصلاح برنامه غذایی ، آموزش مهارت هایی برای استفاده از ظرفیت های بالقوه حواس چندگانه و خلاقیت فردی ، تقویت حافظه و اصلاح روشهای طبقه بندی اطلاعات در نیمکره چپ و راست برای رفع مشکل قفل شدن حافظه از اهمیت بسزایی برخوردار است. در ادامه نیز ارائه برنامه های درسی منظم و علمی که مبتنی بر اصول روانشناسی موفقیت و بهبود عملکرد حافظه هستند توانایی فرد در پاسخگویی به انواع سؤالات کنکور و از جمله تستهایی که از تله های قفل شونده حافظه بهره می گیرند را افزایش می دهد.
به همین دلیل در ابتدا باید از دانش آموز ؛ یک سری تست های حافظه و عملکرد شناختی گرفته شود تا بتوان بطور دقیق مشکل را شناسایی کرد، سپس باید یک برنامه علمی برای اصلاح مسیرهای دریافت اطلاعات مغز او طراحی نمود و با ارسال سیگنال هایی مشخص به بازسازی مسیرهایی پرداخت که مستعد قفل کردن حافظه هستند.

 

امیر مسعودی مدرس برتر فیزیک کنکور

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *