عربی هفتمروزهای هفتهفصل‌ها و رنگ‌ها

درس ۱۰: اَلْأَیّامُ وَ الْفُصولُ وَ اَلْأَلْوان

آخرین درس کتاب: یه رنگین‌کمان از واژه‌ها + دورهٔ کامل ماضی!

شروع درس • صفحات ۱۱۵ تا ۱۲۱ + مرور «نگاهی به درس چهارم تا دهم» (ص ۱۲۲ تا آخر کتاب)

درس دهم پایانیِ کتابه و سه گنجینهٔ واژه دارد: **روزهای هفته** (اَلْأَحَد، اَلْأَثْنَیْن...)، **فصل‌های سال** (الرَّبیع، الصَّیْف...) و **رنگ‌ها** (اَلْأَحْمَر، اَلْأَزْرَق...). گفت‌وگوی کلاسیِ کتاب، تمرین ضمیرها و شناسه‌ها و بخش «نگاهی به درس چهارم تا دهم» هم این‌جاست — یعنی دورهٔ کامل کل سال عربی!

اَلْمُعْجَم • ص ۱۱۶

واژه‌نامهٔ درس دهم

واژه‌های رنگین‌کمانی

📖 متن کتاب:

﴿...مِنَ الشَّجَرِ الْأَخْضَرِ ناراً﴾ — یَس: ۸۰

کتاب، درس دهم را با این بخش از آیهٔ ۸۰ سورهٔ یَس آغاز می‌کند: از درختِ سبزِ زنده، آتش بیرون می‌آید؛ نشانه‌ای روشن از اینکه طبیعتِ اطراف ما پر از معجزهٔ اوست. همین «درختِ سبز» در گفت‌وگوی درس هم برمی‌گردد: «اَلشَّجَرُ أَخْضَرُ» (درخت، سبز است). آیه را عین متن و با تلفظ آرام بخوان و معنی‌اش را با احترام مرور کن؛ بعد برو سراغ واژه‌نامهٔ رنگین‌کمانی این درس.

عکس هیزم‌های در حال سوختن با شعله‌های روشن نارنجی
شکل کتاب: «مِنَ الشَّجَرِ الْأَخْضَرِ ناراً» — از درختِ سبز، آتش؛ یکی از نشانه‌های او در طبیعت.

معجم درس ۱۰ از همهٔ درس‌ها پرحجم‌تر است: ۲۳ واژه دربارهٔ روزها، فصل‌ها، رنگ‌ها و طبیعت. خبر خوب اینه که خیلی از این واژه‌ها همدیگه را یادآوری می‌کنن: مثلاً هفت روزِ هفته کنار هم معنی می‌شوند و شش رنگ هم یک خانواده‌اند. با دو نوبت مرور روی کارت‌های برگردان، بیشترشان می‌نشیند!

روی کارت‌ها بزن تا برگردند!

🎮 بازی تطبیق: هر مورد را به جفت درستش وصل کن، بعد «بررسی» را بزن!

۰ از ۸ وصل شد

واژهٔ عربی

معنی فارسی

أَلْوان و لَوْن
کتاب در معجم می‌گوید: أَلْوان (رنگ‌ها) مفردش لَوْن (رنگ) است. یعنی اگر خواستی بگویی «رنگ آسمان» می‌گویی لَوْنُ السَّماءِ — درست مثل تمرین دوم کتاب: «لَوْنُ السَّماءِ، أَزْرَقُ». پس هر وقت خواستی «رنگِ» چیزی را بگویی، فقط لَوْن را بردار و اسم آن چیز را با کسره به آن بچسبان؛ مثل لَوْنُ الْبَحْرِ یعنی رنگ دریا.
یَوْم، اَلْیَوْم، أَمْسِ، غَداً
چهار واژهٔ زمانیِ درس را با هم ببین: یَوْم یعنی روز، اَلْیَوْمَ یعنی امروز، أَمْسِ یعنی دیروز و غَداً یعنی فردا. جملهٔ تمرین اول کتاب این‌ها را به هم گره می‌زند: «أَمْسِ کانَ یَوْمَ الثُّلاثاءِ؛ فَالْیَوْمُ یَوْمُ الْأَرْبِعاءِ» (دیروز سه‌شنبه بود؛ پس امروز چهارشنبه است). با همین چهار واژه می‌توانی جملات زمانی بسازی؛ مثلاً بگو «اَلْیَوْمُ یَوْمُ الْجُمُعَةِ» و بعد خودت آن را به فارسی برگردان.

اَلْحِوار • ص ۱۱۷-۱۱۸

گفت‌وگوی معلم و دانش‌آموز

متن کامل کتاب: روزها، فصل‌ها و رنگ‌ها

متن این درس یک گفت‌وگوی کلاسی بین اَلْمُدَرِّس (معلم) و اَلطّالِب (دانش‌آموز) است. معلم سؤال‌های کوتاه می‌پرسد و دانش‌آموز جواب‌های کامل می‌دهد؛ این یعنی بهترین الگو برای امتحان شفاهی عربی! سطر به سطر بخوان و حتی بلند تکرار کن.

گویندهعربی (عین کتاب)ترجمه
اَلْمُدَرِّسما أَیّامُ الْأُسْبوعِ؟روزهای هفته کدام‌اند؟
اَلطّالِبیَوْمُ السَّبْتِ، الْأَحَدِ، الْأَثْنَیْنِ، الثُّلاثاءِ، الْأَرْبِعاءِ، الْخَمیسِ، الْجُمُعَةِ.(روزهای) شنبه، یک‌شنبه، دوشنبه، سه‌شنبه، چهارشنبه، پنج‌شنبه و جمعه.
اَلْمُدَرِّسوَ ما فُصولُ السَّنَةِ؟و فصل‌های سال کدام‌اند؟
اَلطّالِباَلرَّبیعُ وَ الصَّیْفُ وَ الْخَریفُ وَ الشِّتاءُ.بهار و تابستان و پاییز و زمستان.
اَلْمُدَرِّسنَحْنُ فِي أَیِّ یَوْمٍ وَ فَصْلٍ؟ما در چه روز و فصلی هستیم؟
اَلطّالِباَلْیَوْمُ یَوْمُ الْأَرْبِعاءِ وَ الْفَصْلُ فَصْلُ الرَّبیعِ.امروز روز چهارشنبه و فصل، فصلِ بهار است.
اَلْمُدَرِّسکَیْفَ الْجَوُّ فِي کُلِّ فَصْلٍ؟هوا در هر فصل چگونه است؟
اَلطّالِباَلْجَوُّ فِي الرَّبیعِ مُعْتَدِلٌ. وَ هُوَ فَصْلُ الْجَمالِ وَ الْحَياةِ الْجَدیدَةِ. وَ الصَّیْفُ حارٌّ وَ فَصْلُ الْفَواکِهِ اللَّذیذَةِ. وَ الْخَریفُ لا حارٌّ وَ لا بارِدٌ وَ فَصْلُ سُقوطِ أَوْراقِ الْأَشْجارِ. وَ الشِّتاءُ بارِدٌ.هوا در بهار معتدل است و بهار فصلِ زیبایی و زندگیِ جدید است. تابستان گرم است و فصلِ میوه‌های خوشمزه. پاییز نه گرم است نه سرد و فصلِ ریختنِ برگ‌های درختان است. و زمستان سرد است.
اَلْمُدَرِّسمَا الْأَلْوانُ؟رنگ‌ها کدام‌اند؟
اَلطّالِباَلْأَسْوَدُ وَ الْأَبْیَضُ وَ الْأَحْمَرُ وَ الْأَخْضَرُ وَ الْأَزْرَقُ وَ الْأَصْفَرُ.سیاه و سفید و قرمز و سبز و آبی و زرد.
اَلْمُدَرِّسمَا الْمِثالُ لِهٰذِهِ الْأَلْوانِ؟مثال این رنگ‌ها چیست؟
اَلطّالِباَلْغُرابُ أَسْوَدُ وَ السَّحابُ أَبْیَضُ وَ الرُّمّانُ أَحْمَرُ وَ الشَّجَرُ أَخْضَرُ وَ الْبَحْرُ أَزْرَقُ وَ الْمَوْزُ أَصْفَرُ.کلاغ سیاه است و ابر سفید و انار قرمز و درخت سبز و دریا آبی و موز زرد.
اَلْمُدَرِّسمَا أَلْوانُ عَلَمِ الْجُمْهوریَّةِ الْإِسْلامیَّةِ الْایرانیَّةِ؟رنگ‌های پرچم جمهوری اسلامی ایران چیست؟
اَلطّالِباَلْأَخْضَرُ وَ الْأَبْیَضُ وَ الْأَحْمَرُ.سبز و سفید و قرمز.

متن کامل درس دهم — عین کتاب (ص ۱۱۷-۱۱۸) با ترجمه

فکر کن و گفت‌وگو کن

گفت‌وگو کنید: یک نفر نقش اَلْمُدَرِّس را بگیرد و بپرسد «نَحْنُ فِي أَیِّ یَوْمٍ وَ فَصْلٍ؟»؛ بقیه با جملهٔ واقعی جواب بدهند: «اَلْیَوْمَ یَوْمُ الْخَمیسِ وَ الْفَصْلُ فَصْلُ الْخَریفِ». بعد سؤال را به رنگ‌ها ببرید: «لَوْنُ السَّماءِ، ما هُوَ؟»

الگوهای طلایی گفت‌وگو
سه جملهٔ این گفت‌وگو را حفظ کن، همیشه به کارت می‌آید: ما أَیّامُ الْأُسْبوعِ؟ (روزهای هفته کدام‌اند؟)، کَیْفَ الْجَوُّ؟ (هوا چگونه است؟) و مَا الْمِثالُ لِ...؟ (مثالِ ... چیست؟). معلم‌های عربی عاشق همین سه سؤال‌اند!

اَلْأَیّام

روزهای هفته به عربی

هفت روز، هفت واژهٔ هم‌خانواده

روزهای هفته در عربی مثل یک خط تولید مرتب‌اند: از السَّبْت (شنبه) شروع می‌شوند و به الْجُمُعَة (جمعه) می‌رسند. نکتهٔ باحالش این است که بعضی نام‌ها از عددها ساخته شده‌اند و همین کار حفظ‌کردن را نصف می‌کند. جدول را از بالا به پایین تکرار کن؛ خودت متوجه ریتمش می‌شوی.

عربیفارسیترتیب
اَلسَّبْتشنبهروز ۱
اَلْأَحَدیک‌شنبهروز ۲
اَلْأَثْنَیْندوشنبهروز ۳
اَلثُّلاثاءسه‌شنبهروز ۴
اَلْأَرْبِعاءچهارشنبهروز ۵
اَلْخَمیسپنج‌شنبهروز ۶
اَلْجُمُعَةجمعهروز ۷

روزهای هفته — از گفت‌وگوی کتاب (ص ۱۱۷)

راز عددها در نام روزها
به این‌ها نگاه کن: اَلْأَثْنَیْن هم‌ریشهٔ «اِثْنان» (دو) یعنی دوشنبه، اَلثُّلاثاء هم‌ریشهٔ «ثَلاثَة» (سه) یعنی سه‌شنبه و اَلْأَرْبِعاء هم‌ریشهٔ «أَرْبَعَة» (چهار) یعنی چهارشنبه. یعنی عرب‌ها روزها را با شماره می‌شمرده‌اند — مثل ما که می‌گوییم سه‌شنبه و چهارشنبه! اگر این سه روز را با عددهایشان به خاطر بسپاری، نصفِ هفته بلدت می‌شود؛ السَّبْت، الْخَمیس و الْجُمُعَة هم با دو بار تکرارِ سه‌تایی می‌نشینند.

ادامهٔ این درس مخصوص اعضای آسان‌درس است

40٪ ابتدای هر درس رایگان است؛ اما عضویت در آسان‌درس هم رایگان است! وارد حسابت شو یا ثبت‌نام کن تا همهٔ درس‌ها، آزمونک‌ها و جمع‌بندی‌ها برایت باز شود.

عضویت رایگان است و فقط با شمارهٔ موبایل انجام می‌شود — کمتر از یک دقیقه!

درسنامه را خواندی؟ حالا خودت را محک بزن!

آزمون ۲۵ سؤالی این درس — با توضیح هر جواب، نمرهٔ از ۲۰ و ذخیرهٔ نمرهٔ تو. برای آزمون دادن باید با حساب خودت وارد شوی؛ عضویت رایگان است.

بزن بریم آزمون!

لینک‌های مرتبط

درس ۱۰ از ۱۰