هنر هشتمبافت و قابزاویهٔ دید

بخش ۱: هنرهای تجسمی — فصل سوم: عکاسی

عکاسی یعنی نور و نگاه؛ بافت را نشان بده، قاب را درست انتخاب کن و از زاویه‌ای بگیر که هنوز کسی ندیده!

شروع درس • صفحات ۳۷ تا ۵۲ کتاب هنر هشتم

تو فصل سوم با **عکاسی** آشنا می‌شوی: اول می‌فهمی بافت‌ها چطور با نور دیده و ثبت می‌شوند، بعد قاب افقی و عمودی را می‌شناسی، زاویه‌های دید را تجربه می‌کنی و در پایان با نقش رنگ در عکس آشنا می‌شوی. در میانهٔ راه هم با زندگی و آثار کاظم اخوان، عکاس جاویدالاثر دفاع مقدس، آشنا می‌شوی.

فصل سوم کتاب • درس اول — ص ۳۸ تا ۴۰

بافت: نور، راوی بافت‌ها

بافت بصری و لمسی و زاویهٔ تابش نور

فکر کن و گفت‌وگو کن

به تنوع بافت‌های پیرامونت دقت کرده‌ای؟ تنهٔ درخت، صدف، سنگ، پر پرندگان و پوست میوه‌ها، هر کدام بافت خاص خودشان را دارند. تا حالا از بافت خاصی عکاسی کرده‌ای؟ به نظرت چه عاملی در نمایش بافت‌های مختلف در یک عکس بیشترین تأثیر را دارد؟ بیا با هم بفهمیم.

بافت یکی از عناصر بصری است که از کنار هم قرار گرفتن نقاط، خطوط، سطوح، حجم‌ها و رنگ‌ها به وجود می‌آید. بعضی بافت‌ها تخت و صافند و بعضی برجسته و فرورفته. بافت تخت فقط از طریق دیدن درک می‌شود، ولی بافت‌های برجسته و فرورفته را علاوه بر دیدن، از طریق لمس هم می‌توان درک کرد.

پاسخ تمرین سیاه و سفید یا رنگ — ص ۴۷ و ۴۸ کتاب

کی عکسِ سیاه‌وسفید بهتر است و کی رنگی؟ با مثال بگو.

پاسخ تمرین قاب در پرتره و منظره — ص ۴۱ و ۴۲ کتاب

برای پرتره کدام قاب و برای منظره کدام؟ چرا؟

پاسخ تمرین بافت تخت و برجسته — ص ۳۹ کتاب

بافت تخت با برجسته چه فرقی دارد و هرکدام از کدام راه درک می‌شود؟

عکاسی با گوشی هم عکاسی است!
برای فعالیت‌های این فصل لازم نیست دوربینِ حرفه‌ای داشته باشی؛ گوشی کافی است. سه نکتۀ حرفه‌ای با گوشی: نور را پشتِ دوربین نگه دار نه مقابلش؛ قبل از عکاسی لنز را با پارچۀ نرم تمیز کن؛ و به‌جای زومِ دیجیتال، خودت یک قدم جلو برو — کیفیت عکس حفظ می‌شود.
زاویهٔ کرم‌کش؛ چرا از پایین عکاسی می‌کنند؟
در فیلم‌ها، قهرمان را از پایین عکاسی می‌کنند تا بزرگ و قدرتمند دیده شود؛ این حقه کهنِ عکاسی است و در کتاب درس سوم آمده. برعکس، در تیزرهای تبلیغاتی برای «قابل اعتماد بودن» از سطح چشم استفاده می‌کنند. عکاسِ آگاه، این زبان را می‌فهمد و انتخابش را می‌کند، نه اینکه ناخواسته مصرفش شود!
پاسخ «عکاسی کنید» ص ۴۰ — بافت لمسی

یک بافت لمسی (مثل پارچه، چوب، سنگ) را عکاسی کن؛ چطور عکس، لمس را منتقل می‌کند؟

روی کارت‌ها بزن تا برگردند!

📖 متن کتاب:

«میزان و زاویهٔ تابش نور بر نمایش بافت‌های مختلف تأثیر زیادی دارد.» (ص ۳۹ کتاب)

مرحلهٔ ۱: پدیده‌ها را لمس کن

چند نمونه از یک پدیدهٔ طبیعی مانند تنهٔ درخت، صدف، سنگ، پر پرندگان یا پوست میوه‌ها را لمس کن تا تنوع بافت‌ها را درک کنی.

روی هر پله بزن تا توضیحش را ببینی

میزان و زاویهٔ تابش نور در تشخیص بافت‌ها تأثیر به‌سزایی دارد: نور شدید و مستقیم، وضوح و کیفیت بافت را از بین می‌برد و نور کم و مایل باعث تیرگی‌های شدید روی موضوع می‌شود. پس برای نمایش بهترین حالت بافت، علاوه بر تنظیم نور مناسب، به زاویهٔ تابش نور و سایهٔ روی موضوع هم دقت کن.

یادت باشد در هوای ابری، به‌خاطر یکدست بودن نور و نبود تیرگی و روشنایی، بافت‌ها به بهترین شکل ثبت نمی‌شوند. عکس‌های ادوارد وستون و عکس‌های کتاب، نمونه‌های درخشانی از نمایش بافت‌اند.

عکاسی کنید (ص ۴۰): بافت لمسی
  1. ۱از میان موضوع‌های دلخواهت، نمونه‌ای با بافت لمسی (فرورفته و برجسته) انتخاب کن
  2. ۲از آن به گونه‌ای عکاسی کن که بافت موضوع به بهترین شکل نمایش داده شود
  3. ۳در ساعات مختلف روز تکرار کن و نتیجه‌ها را مقایسه کن
  4. ۴هر چه بیشتر تمرین کنی، تجربه‌های بیشتری می‌گیری

💡 کتاب می‌پرسد: پس از چند بار عکاسی می‌توانی کیفیت بافت موضوع را به بهترین نحو نشان دهی؟ خودت امتحان کن!

ادامهٔ این درس مخصوص اعضای آسان‌درس است

40٪ ابتدای هر درس رایگان است؛ اما عضویت در آسان‌درس هم رایگان است! وارد حسابت شو یا ثبت‌نام کن تا همهٔ درس‌ها، آزمونک‌ها و جمع‌بندی‌ها برایت باز شود.

عضویت رایگان است و فقط با شمارهٔ موبایل انجام می‌شود — کمتر از یک دقیقه!

لینک‌های مرتبط

درس ۳ از ۹