نگارش هشتمگفتار و نوشتارزبان معیار

درس ۲: افکار و گفتارمان را بنویسیم

خبر خوب: تو از بچگی نویسنده‌ای! همان حرف‌هایی که می‌زنی، مادۀ خامِ نوشته‌هایت است.

شروع درس • صفحات ۲۵ تا ۳۶ کتاب

معلم این‌بار با یک پرسش شروع می‌کند: چرا ما کم می‌نویسیم یا بد می‌نویسیم؟ پاسخ شگفت‌زده‌مان می‌کند؛ چون خیال کرده‌ایم «گفتن» و «نوشتن» دو کار جدا هستند! تو این درس می‌بینی نوشتن همان حرف‌زدن است، فقط روی کاغذ. بعد یاد می‌گیری جمله‌های گفتاری را به زبان معیار برگردانی و حتی حکایت‌های قدیمی را به زبان امروز بازنویسی کنی.

ص ۲۵ تا ۲۷

چرخۀ افکار تا نوشتار

دنیای فکر ← گفتار ← نوشتار

معلم نگارش این‌بار درس را با پرسش شروع کرد: یکی از عوامل مهم ننوشتن یا بدنوشتن ما چیست؟ دانش‌آموزان هر کدام پاسخی دادند، اما منظور معلم چیز دیگری بود. او گفت یکی از عوامل مهم این است که ما تصور می‌کنیم «گفتن» و «نوشتن» دو مهارت جدا از هم هستند؛ در حالی که چنین نیست.

پرترهٔ نقاشی کودک با پس‌زمینهٔ کرم
پرترۀ کودک؛ نمونۀ توصیف یک چهره از کتاب (ص ۲۷)
پیرمرد روستایی در جادۀ خاکی
پیرمرد روستایی در جاده؛ از تصویرهای درس زبان گفتار و نوشتار (ص ۳۰)

📖 متن کتاب:

نوشتن، در حقیقت، شکل مکتوب گفتار است. پس تلاش کنیم به همان گونه که فکر می‌کنیم و به همان سادگی که حرف می‌زنیم، بنویسیم. (ص ۲۷)

کتاب از «کارخانۀ فکر» حرف می‌زند: وقتی این کارخانه فعال شود، محصولش اول به شکل گفتار و سپس به صورت نوشتار آشکار می‌شود. گاهی هم فکر ظاهر نمی‌شود و ما خاموش و بی‌صدا می‌اندیشیم؛ کتاب این را «گفتار خاموش» می‌نامد. پس فکر به دو شکل نشان داده می‌شود: به شکل سخن شفاهی و به شکل نوشته.

مرحلهٔ ۱: دنیای فکر

همه‌چیز از کارخانۀ فکر شروع می‌شود؛ فکر به دو شکل نشان داده می‌شود: سخن شفاهی و نوشته.

روی هر پله بزن تا توضیحش را ببینی
نکته: جرئت در نوشتن
کتاب می‌گوید آزادانه و خالقانه نوشتن، به مطالعه، تمرین، تکرار و جرئت در نوشتن نیاز دارد. جرئت هم این‌گونه به دست می‌آید که هر بار فکر تازه‌ای به ذهنت آمد، حتی به اندازۀ یک کلمه و یک جمله، فوراً آن را بنویسی. هر روز رویدادهای مهم و دوست‌داشتنی روز را یادداشت کن و نگذار بین فکر کردن، سخن گفتن و نوشتن فاصله بیفتد.

فکر کن و گفت‌وگو کن

خودت امتحان کن: پنج دقیقه بی‌وقفه دربارهٔ «امتحان فردا» فکرت را بنویس (حالت خالق). بعد متن را بخوان و هر واژۀ گفتاری را با معادل رسمی عوض کن و تعدادشان را شمارش کن؛ نتیجه را برای هم‌کلاسی‌ات تعریف کن.

یکی از دانش‌آموزان پرسید: یعنی اگر سخنانمان را عیناً روی کاغذ بیاوریم، نوشتۀ ما قابل قبول است؟ پاسخ معلم «بله» بود: در مراحل نخستِ کسب مهارت نوشتن، بهترین کار این است که بدون توجه به درستی یا نادرستی نوشته، همان چیزی را که فکر می‌کنی و می‌خواهی به زبان بیاوری، بنویسی.

کتاب فقط یک توصیه اضافه می‌کند: از نویسندگان بزرگ الگو بگیر، اما در نهایت مثل خودت بنویس؛ نباید به حرف و دست کسی نگاه کنیم.

ادامهٔ این درس مخصوص اعضای آسان‌درس است

40٪ ابتدای هر درس رایگان است؛ اما عضویت در آسان‌درس هم رایگان است! وارد حسابت شو یا ثبت‌نام کن تا همهٔ درس‌ها، آزمونک‌ها و جمع‌بندی‌ها برایت باز شود.

عضویت رایگان است و فقط با شمارهٔ موبایل انجام می‌شود — کمتر از یک دقیقه!

درسنامه را خواندی؟ حالا خودت را محک بزن!

آزمون ۲۵ سؤالی این درس — با توضیح هر جواب، نمرهٔ از ۲۰ و ذخیرهٔ نمرهٔ تو. برای آزمون دادن باید با حساب خودت وارد شوی؛ عضویت رایگان است.

بزن بریم آزمون!

لینک‌های مرتبط

درس ۲ از ۸