جزوهٔ درس — صفحات ۱۱ تا ۲۲ کتاب

جزوهٔ درس ۱: مراجعه به درس‌های پایهٔ هفتم

به کلاس عربی هشتم خوش آمدی؛ درس اول هم به تو سلام می‌کند! عنوان درس در کتاب «مُراجَعَةُ دُروسِ الصَّفِّ السّابِعِ» است؛ یعنی دورهٔ درس‌های پایهٔ هفتم، چون قبل از ساختن خانهٔ جدید باید فونداسیون را محکم کنیم. کتاب با متن سلامِ عربی شروع می‌شود و سال تحصیلی جدید را مبارک می‌داند. بعد واژه‌نامهٔ ۱۸ واژه‌ای می‌آید و تمرین‌های ترجمه با اسم اشاره و فعل ماضی زنده می‌شوند. در میانهٔ درس، مترادف و متضادها را جفت می‌کنی و اعداد را از وَاحِد تا اِثْنا عَشَرَ مرور می‌کنی. سپس جمع‌ها را در چهار سبدِ مثنی، جمع مذکّر سالم، جمع مؤنّث سالم و جمع مکسّر می‌ریزی. در پایان هم جدول کامل صرف فعل ماضی «ذَهَبَ» با چهارده صیغه در ص ۲۲ منتظر توست. اوّل بخش‌ها را بخوان، بعد خودت جواب سؤال‌ها را حدس بزن و آخر با کلیک روی «دیدن جواب» چک کن.

هدف درس

۱

می‌گویی عنوان درس «مُراجَعَةُ دُروسِ الصَّفِّ السّابِعِ» است و می‌دانی چرا درس اول، درسِ مراجعه به پایهٔ هفتم است.

۲

می‌ترجمی پنج جملهٔ سلامِ آغازین و جمله‌های تمرین اوّل را با راهنمای اسم اشاره و صفتِ هماهنگ.

۳

می‌شناسی هجده واژهٔ تازهٔ واژه‌نامهٔ ص ۱۲ را با مفرد و جمع‌شان، مثل رَسائِل (مفرد: رِسالَة) و زُمَلاء (مفرد: زَمیل).

۴

می‌نویسی چهارده صیغهٔ فعل ماضی «ذَهَبَ» را با ضمیر و گروهِ غایب و مخاطب و متکلّم.

۵

می‌یابی آهنگِ سه‌حرفیِ ماضی «فَعَلَ، فَعِلَ و فَعُلَ» را و پسوند هر صیغه را روی فعل تازه می‌کِشی؛ مثل کَتَبَ ← کَتَبْتُ.

۶

می‌ترجمی جفت‌های مترادف و متضادِ تمرین هفتم را و چهار مدل جمعِ تمرین دهم را از هم جدا می‌کنی.

نکات کلیدی

  1. ★عنوان درس اول در کتاب «مُراجَعَةُ دُروسِ الصَّفِّ السّابِعِ» است؛ یعنی دورهٔ درس‌های پایهٔ هفتم؛ عربی هشتم از سرِ نوِ قواعد شروع نمی‌کند و اسم اشاره، مفرد و مثنی و جمع، اعداد و فعل ماضی را دوباره می‌بیند تا ذهنت آمادهٔ فعل مضارع شود که موضوع اصلی درس دوم است (ص ۱۱).
  2. ★متن آغازین درس (ص ۱۱) پنج جملهٔ سلام دارد: «اَلسَّلامُ عَلَیْکُمْ أَیُّها الطّالِبُ» (سلام بر تو ای دانش‌آموز)، «اَهْلاً وَ سَهْلاً بِکُمْ فِی الصِّفِّ الثّامِنِ» (به شما خوش آمدید در کلاس هشتم)، «کَیْفَ حالُکُمْ؟» (حال شما چگونه است؟)، «اَلسَّنَةُ الدِّراسِیَّةُ الْجَدیدَةُ مُبارَکَةٌ» (سال تحصیلی جدید مبارک باشد) و «اَلْحَمْدُ لِلّٰهِ أَنَّکُمْ قادِرونَ عَلی فَهْمِ النُّصوصِ وَ الْعِباراتِ الْبَسیطَةِ» (سپاس خدای را که شما توانایید بر فهمیدن متن‌ها و جمله‌های ساده).
  3. ★در آغاز درس، کنار یک تصویر، پرسش «لِمَنْ هٰذا الْبَیْتِ؟» یعنی «این بیت شعر از کیست؟» آمده است؛ پاسخ کتاب این است که بیت از شاعر ایرانی «پروین اعتصامی» است؛ پس از صفحهٔ اول می‌فهمیم فارسی و عربی در کتاب ما دوستِ یکدیگرند (ص ۱۱).
  4. ★واژه‌نامهٔ درس (ص ۱۲) هجده واژهٔ تازه می‌دهد؛ مثل بَسیط (ساده)، طَبّاخ (آشپز)، حافِلَة (اتوبوس)، شُرطیّ (پلیس)، مُمَرِّض (پرستار)، اُرُّزّ (برنج)، مَوقِف (ایستگاه)، زُمَلاء (هم‌کلاسی‌ها) و نَجَحَ (موفّق شد).
  5. ★مفرد و جمعِ واژه‌ها را حفظ کن: رَسائِل (نامه‌ها) مفردش رِسالَة است، زُمَلاء مفردش زَمیل است، نُصوص (متن‌ها) مفردش نَصّ است و جمعِ مُوَظَّف (کارمند) مُوَظَّفون است (ص ۱۲).
  6. ★سه قدم ترجمهٔ جمله با اسم اشاره (ص ۱۳): قدم اول؛ اسم اشاره را پیدا کن: هٰذا و ذٰلِکَ برای مذکّر مفرد، هٰذِهِ و تِلْکَ برای مؤنّث مفرد، هذانِ و هاتانِ برای مثنی و هُؤُلاءِ و أُولٰئِکَ برای جمع. قدم دوم؛ کلمهٔ بعد از اشاره باید با آن هماهنگ باشد؛ مثل صادِقانِ برای مثنی مذکّر و صابِرَتانِ برای مثنی مؤنّث. قدم سوم؛ ترجمهٔ روان: در فارسی شمار و جنس داخل خود جمله معلوم می‌شود؛ پس هذانِ را «این دو نفر» و هاتانِ را «این دو زن» ترجمه می‌کنیم.
  7. ★تمرین اوّل (ص ۱۳) هشت جملهٔ ترجمه دارد؛ جواب‌ها: این پلیس است، این شیرینی‌فروش ماهر است، آن آشپز تمیز است، آن اتوبوس بزرگ است، این دو کارمند راستگو هستند، این دو پرستار صبور هستند، این هم‌کلاسی‌ها ایستاده‌اند و آن مادرها نشسته‌اند.
  8. ★تمرین چهارم (ص ۱۵) جمله‌های فعل ماضی دارد؛ «هُما نَجَحا فی امْتِحانِهِما» یعنی آن دو نفر در امتحانشان موفّق شدند، «هُنَّ وَصَلْنَ إلی الْمَوقِفِ» یعنی آن زن‌ها به ایستگاه رسیدند و «أنا طَبَخْتُ اُرُّزاً لَذیذاً» یعنی من برنج خوشمزه‌ای پختم.
  9. ★پسوند فعل می‌گوید کار برای چه کسی انجام شده: «تُما» در ذَکَرْتُما نشانِ مخاطب مثنی است، «وا» در لَعِبوا علامت جمع مذکّر غایب است، «تُنَّ» در کَتَبْتُنَّ نشانِ مخاطب جمع مؤنّث است و «تا» در وَجَدَتا علامت مثنی است (ص ۱۵).
  10. ★فعل ماضی بر کاری دلالت می‌کند که در گذشته انجام شده است؛ ضمیر دو نقش دارد: می‌گوید کار را چه کسی انجام داده و آن کار مفرد است، مثنی است یا جمع؛ بیشتر کلماتی که آهنگِ «فَعَلَ، فَعِلَ و فَعُلَ» دارند فعل ماضی‌اند؛ مثل کَتَبَ (نوشت)، شَرِبَ (نوشید)، کَرُمَ (گرامی بود) و ذَهَبَ (رفت) (ص ۲۲).
  11. ★جدول صرف «ذَهَبَ» در ص ۲۲ چهارده صیغه دارد؛ غایب مذکّر: ذَهَبَ، ذَهَبا، ذَهَبوا؛ غایب مؤنّث: ذَهَبَتْ، ذَهَبَتا، ذَهَبْنَ؛ مخاطب مذکّر: ذَهَبْتَ، ذَهَبْتُما، ذَهَبْتُمْ؛ مخاطب مؤنّث: ذَهَبْتِ، ذَهَبْتُما، ذَهَبْتُنَّ؛ متکلّم: ذَهَبْتُ و ذَهَبْنا.
  12. ★ضمیر «هُما» هم برای دو پسر است و هم برای دو دختر؛ فعل اما فرق می‌کند: «ذَهَبا» با الفِ ماضی برای مذکّر و «ذَهَبَتا» با تاء و الف برای مؤنّث؛ در ضمیر مخاطب «أَنْتُما» فعل در هر دو حالت «ذَهَبْتُما» است؛ پس گاهی ضمیر یکی است ولی فعل دو چهره دارد (ص ۲۲).
  13. ★مترادف‌های تمرین هفتم بخش الف (ص ۱۸): أُمّ با والدَة، بَیتٌ با مَنزِل، أَبٌ با والد، بُستان با حَدیقَة، خَلْفَ با وَراءَ و عُدوان با عَداوَة؛ متضادهای بخش ب: قَریبٌ با بَعیدٌ، جَمیلٌ با قَبیحٌ، حَزینٌ با فَرِحٌ، کَبیرٌ با صَغیرٌ، أَمْسِ با غَداً و ذَهَبَ با رَجَعَ.
  14. ★چهار مدل جمع در تمرین دهم (ص ۲۰): مثنی مذکّر یَومانِ (دو روز) و غُرابین (دو کلاغ)، جمع مذکّر سالم واقِفینَ (ایستاده‌ها) و فائِزونَ (برنده‌ها)، جمع مؤنّث سالم جالِسات (نشسته‌ها) و شَجَرات (درختان) و جمع مکسّر أَشْجار (درخت‌ها) و کُتُب (کتاب‌ها).

ادامهٔ این درس مخصوص اعضای آسان‌درس است

40٪ ابتدای هر درس رایگان است؛ اما عضویت در آسان‌درس هم رایگان است! وارد حسابت شو یا ثبت‌نام کن تا همهٔ درس‌ها، آزمونک‌ها و جمع‌بندی‌ها برایت باز شود.

عضویت رایگان است و فقط با شمارهٔ موبایل انجام می‌شود — کمتر از یک دقیقه!

جزوه را خواندی؟ حالا خودت را محک بزن!

آزمون ۲۵ سؤالی این درس — با توضیح هر جواب، نمره و ذخیرهٔ نمرهٔ تو. برای آزمون دادن باید با حساب خودت وارد شوی؛ عضویت رایگان است.

بزن بریم آزمون!

لینک‌های مرتبط

جزوهٔ عربی پایهٔ هشتم — صفحات ۱۱ تا ۲۲ کتاب — آسان‌درس

جزوهٔ درس ۱ از ۱۰