آموزش قرآن ۸سورهٔ فرقانتلفظ «ح» و «ع»

درس ۲: باد و خاک و آب و آتش بنده‌اند

شب و روز و باد و باران، همه بندهٔ خدایند و برای تو کار می‌کنند؛ سورهٔ فرقان این راز را با آیه‌هایی زیبا باز می‌کند.

شروع درس • صفحات ۲۱ تا ۲۹ کتاب

عنوان این درس از شعر مولوی است و پایه‌اش آیه‌های ۴۷ و ۴۸ سورهٔ فرقان است؛ آیه‌هایی که می‌گن خدا شب را پوشش و خواب را آرامش، روز را زمان تلاش و بادها را پیش‌بشارت باران قرار داده. در جلسهٔ اوّل آیه‌های اوّل سورهٔ فرقان را می‌خونیم و معنای «لِـ» قبل از فعل را یاد می‌گیریم. جلسهٔ دوم هم مال تلفظ دو حرف «ح» و «ع» و آیه‌های نعمت‌هاست.

صفحات ۲۱ تا ۲۵ کتاب

تدبر و قرائت: سورهٔ فرقان

آیه‌های ۴۷ و ۴۸، آیات اوّل فرقان و معنای «لِـ» پیش از فعل

کتاب عنوان این درس را از یک بیت مولوی برداشته: «باد و خاک و آب و آتش، بنده‌اند». یعنی همهٔ عناصر طبیعت، در بند خدا هستند و فقط با فرمان او کار می‌کنند. آیهٔ مقدمهٔ درس همین را با زبان قرآن می‌گوید: آیه‌های ۴۷ و ۴۸ سورهٔ فرقان. بیا اول این آیه‌ها را ببینیم.

📖 متن کتاب:

﴿وَهُوَ الَّذی جَعَلَ لَکُمُ اللَّیلَ لِباساً وَالنَّومَ سُباتاً وَجَعَلَ النَّهارَ نُشوراً؛ وَهُوَ الَّذی اَرسَلَ الرّیاحَ بُشراً بَینَ یَدَی رَحمَتِهِ وَاَنزَلنا مِنَ السَّماءِ ماءً طَهوراً﴾ (سورهٔ فرقان، آیه‌های ۴۷ و ۴۸) — «و اوست که شب را برای شما پوشش و خواب را آرامش قرار داد و روز را زمان تلاش و زندگی ساخت. و اوست که بادها را بشارت‌دهنده‌ای پیش از رحمت خود (باران) فرستاد و ما از آسمان آبی پاک فرو فرستادیم.»

فکر کن و گفت‌وگو کن

سؤال‌های تدبر کتاب (ص ۲۱): خداوند چه نعمت‌هایی را در شب و چه نعمت‌هایی را در روز برای انسان قرار داده است؟ فهرستشان را در کلاس روی تخته بنویسید. بعد فکر کن و بگو چرا خداوند حرکت بادها را بشارت‌آفرین معرفی می‌کند. در پایان هم به انتخاب خودت یک جمله (یک پیام قرآنی) از این آیه‌ها را از حفظ بخوان.

پاسخ تدبر (کتاب — ص ۲۱)

خداوند چه نعمت‌هایی را در شب و چه نعمت‌هایی را در روز قرار داده است؟ و چرا حرکت بادها بشارت‌آفرین است؟

فعالیت (کتاب — ص ۲۱)
  1. ۱آیه‌های ۴۷ و ۴۸ سورهٔ فرقان را همراه با رمزینهٔ سریع پاسخ بخوان.
  2. ۲ترجمهٔ همین دو آیه را در بخش درک و فهم آیات این درس کامل کن.
  3. ۳یکی از پیام‌های این دو آیه را انتخاب و از حفظ بخوان.

💡 صورت فعالیت کتاب: «آیات ۴۷ و ۴۸ سورۀ فرقان را همراه با رمزینۀ سریع پاسخ بخوانید و ترجمۀ آنها را در بخش درک و فهم آیات این درس کامل کنید». اول خودت امتحان کن، بعد پاسخ را باز کن.

پاسخ فعالیت (کتاب — ص ۲۱)

یکی از پیام‌های آیه‌های ۴۷ و ۴۸ سورهٔ فرقان را انتخاب کن و از حفظ بخوان.

آیات قرائت این جلسه از آغاز سورهٔ فرقان است و کتاب آنها را از صفحات ۳۵۹ و ۳۶۰ قرآن کامل آورده است. آیه‌های اوّل این سوره دربارهٔ خود قرآن و خدایی که آن را فرو فرستاده حرف می‌زنند. مثل همیشه آیات را در گروه دو یا سه نفره برای یکدیگر بخوان، سپس قرائت آموزشی را بار اوّل گوش کن و بار دوم همراه با آن زمزمه کن.

📖 متن کتاب:

﴿تَبارَکَ الَّذی نَزَّلَ الفُرقانَ عَلی عَبدِهِ لِیَکونَ لِلعالَمینَ نَذیراً؛ اَلَّذی لَهُ مُلکُ السَّماواتِ وَالاَرضِ وَلَم یَتَّخِذ وَلَداً وَلَم یَکُن لَهُ شَریکٌ فِی المُلکِ وَخَلَقَ کُلَّ شَیءٍ فَقَدَّرَهُ تَقدیراً﴾ (سورهٔ فرقان، آیه‌های ۱ و ۲) — «مبارک و بزرگ است آن که فُرقان (قرآن) را بر بندهٔ خود فرو فرستاد تا هشداردهندهٔ جهانیان باشد. همان که فرمانروایی آسمان‌ها و زمین از آنِ اوست و فرزندی برنگرفته و در فرمانروایی، شریکی نداشته و هر چیزی را آفریده و اندازه‌اش را به‌دقیق اندازه گرفته است.»

🎮 بازی تطبیق: هر مورد را به جفت درستش وصل کن، بعد «بررسی» را بزن!

۰ از ۷ وصل شد

واژهٔ قرآنی

معنا

نکتهٔ «لِـ» قبل از فعل (کتاب — ص ۲۴)
حرف «لِـ» یعنی «برای»؛ هرگاه این حرف قبل از فعل بیاید، به صورت «تا» معنا می‌شود و تغییر جزئی در معنای فعل ایجاد می‌کند. کتاب مثال می‌زند: «لِـ + یَکون (می‌باشد)» می‌شود «لِیَکون: تا باشد» و «لِیَعلَم» می‌شود «تا بداند». همین قاعده را در «لِیَکونَ لِلعالَمینَ نَذیراً» می‌بینی که یعنی «تا هشداردهندهٔ جهانیان باشد».
بیشتر بدانید: نام «فُرقان»
«فُرقان» یکی از نام‌های قرآن کریم است و یعنی آن که حق را از باطل جدا می‌کند. سورهٔ بیست‌وپنجم قرآن هم همین نام را دارد. ماه رمضان نیز چون قرآن در آن فرو فرستاده شده، نزد مسلمانان به «ماه فُرقان» معروف است.

🗂️ بازی طبقه‌بندی: اول یک مورد را انتخاب کن، بعد سبدش را بزن — آخرش «بررسی» را بزن!

۰ از ۵ جا شد
فعالیت‌های درک معنا (کتاب — ص ۲۳ و ۲۴)
  1. ۱معنای ترکیب‌ها و جمله‌های قرآنی را بنویس: «تَبارَکَ الَّذی نَزَّلَ الفُرقانَ عَلی عَبدِهِ»، «عَلی عَبدِهِ»، «لِیَکونَ لِلعالَمینَ نَذیراً»، «شَریکٌ فِی المُلکِ».
  2. ۲ترجمهٔ «لِیَعلَموا»، «لِتَعقِلوا» و «لِتُؤمِنوا» را با الگوی «تا» کامل کن.
  3. ۳ترجمهٔ دو آیهٔ اوّل سورهٔ فرقان را با جای‌خالی‌های کتاب کامل کن.

💡 صورت فعالیت چهارم کتاب: «ترجمۀ دو آیۀ اول سورۀ فرقان را کامل کنید»؛ جمله‌های اوّل آن چنین است: «تَبارَکَ الَّذی نَزَّلَ الفُرقانَ عَلی عَبدِهِ: پرخیر است …». اول خودت امتحان کن، بعد پاسخ را باز کن.

پاسخ فعالیت‌های درک معنا (کتاب — ص ۲۳ و ۲۴)

معنای «تَبارَکَ الَّذی نَزَّلَ الفُرقانَ عَلی عَبدِهِ»، «عَلی عَبدِهِ»، «لِیَکونَ لِلعالَمینَ نَذیراً» و «شَریکٌ فِی المُلکِ» را بنویس و «لِیَعلَموا»، «لِتَعقِلوا» و «لِتُؤمِنوا» را با الگوی «تا» ترجمه کن.

ترکیب قرآنیترجمه
تَبارَکَ الَّذی نَزَّلَ الفُرقانَمبارک و بزرگ است آن که فُرقان را فرو فرستاد
لِیَکونَ لِلعالَمینَ نَذیراًتا هشداردهندهٔ جهانیان باشد
لَهُ مُلکُ السَّماواتِ وَالاَرضِفرمانروایی آسمان‌ها و زمین از آنِ اوست
وَلَم یَتَّخِذ وَلَداًو فرزندی برنگرفته
وَخَلَقَ کُلَّ شَیءٍ فَقَدَّرَهُ تَقدیراًو هر چیزی را آفرید و اندازه‌اش را به‌دقیق اندازه گرفت

درک و فهم آیات — ترجمهٔ ترکیب‌های آیه‌های اوّل سورهٔ فرقان (کتاب — ص ۲۳ تا ۲۵)

ادامهٔ این درس مخصوص اعضای آسان‌درس است

40٪ ابتدای هر درس رایگان است؛ اما عضویت در آسان‌درس هم رایگان است! وارد حسابت شو یا ثبت‌نام کن تا همهٔ درس‌ها، آزمونک‌ها و جمع‌بندی‌ها برایت باز شود.

عضویت رایگان است و فقط با شمارهٔ موبایل انجام می‌شود — کمتر از یک دقیقه!

درسنامه را خواندی؟ حالا خودت را محک بزن!

آزمون ۲۵ سؤالی این درس — با توضیح هر جواب، نمرهٔ از ۲۰ و ذخیرهٔ نمرهٔ تو. برای آزمون دادن باید با حساب خودت وارد شوی؛ عضویت رایگان است.

بزن بریم آزمون!

لینک‌های مرتبط

درس ۲ از ۱۲